Khi hỏi mua bơm giếng khoan, nhiều người chỉ báo độ sâu giếng. Con số kỹ thuật cần hơn là mực nước động. Chọn bơm theo độ sâu giếng thường ra máy quá lớn; chọn theo mực nước tĩnh thì dễ ra máy thiếu cột áp.

Ba khái niệm cần phân biệt
- Mực nước tĩnh: khoảng cách từ miệng giếng xuống mặt nước khi giếng nghỉ, chưa bơm.
- Mực nước động: khoảng cách từ miệng giếng xuống mặt nước khi bơm đang chạy ổn định. Mặt nước lúc này tụt thấp hơn lúc nghỉ.
- Độ hạ mực nước: phần chênh giữa hai mức trên. Giếng yếu thì độ hạ lớn, và bơm càng mạnh thì mặt nước càng tụt sâu.
Dùng mực nước động để tính cột áp
Bơm phải nâng nước từ mực nước động chứ không phải từ đáy giếng. Cột áp cần gồm bốn phần:
- Mực nước động (tính từ miệng giếng).
- Chênh cao từ miệng giếng đến điểm xả, ví dụ bồn trên mái.
- Tổn thất trên ống, co, van.
- Áp cần ở điểm dùng, nếu bơm cấp thẳng vào hệ tưới hoặc bình áp.
Ví dụ minh họa: mực nước động 30 m, bồn đặt cao 8 m so với miệng giếng, tổn thất đường ống ước 5 m. Cột áp cần là 30 + 8 + 5 = 43 m ở đúng lưu lượng muốn lấy. Đây là điểm để dò trên bảng Q–H của từng model, không so với cột áp lớn nhất ghi trên nhãn.
Đặt bơm ở độ sâu nào?
Bơm chìm giếng khoan phải luôn ngập dưới mực nước động với một khoảng dự phòng, và cách đáy giếng một đoạn để không hút cát lắng. Khoảng ngập tối thiểu và yêu cầu làm mát động cơ khác nhau theo từng dòng bơm, nên cần xem hướng dẫn của hãng cho model định mua.
Lấy các số này ở đâu?
- Hỏi đơn vị khoan giếng: biên bản bơm thử thường ghi mực nước tĩnh, mực nước động và lưu lượng bơm thử.
- Đo bằng dây đo mực nước hoặc dây dọi có đánh dấu, một lần khi giếng nghỉ và một lần khi bơm đã chạy ổn định.
- Nếu đang có bơm cũ: ghi độ sâu đặt bơm, model và tình trạng nước (đủ hay hay bị hụt).
Mực nước thay đổi theo mùa, nên lấy số của mùa khô làm căn cứ. Khi đã có mực nước động, đường kính ống chống và lưu lượng cần, có thể đối chiếu với các dòng trong danh mục bơm chìm giếng khoan trên maybomchim.com. Cách chọn theo đường kính giếng xem bài giếng 4 inch hay 6 inch.
